Ciekawostki i podania ludowe

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nazwy miejsc jakie spotyka się w Ryczówku:

  • Argentyna – nazwa wspólnoty wiejskiej, nieużytków dziś zabudowanych. Nazwę nadali urzędnicy carscy pod wpływem humoru  i alkoholu przy pracach uwłaszczeniowych chłopów pańszczyźnianych po Powstaniu Styczniowym.

  • Bal – Bal – kurhan w lesie zwanym Biały Mech pomiędzy Godawicą i rzeką Dębeśnicą. Legenda głosi, że jest to mogiła wodza tatarskiego, który poległ w tutejszych okolicach podczas najazdu tatarskiego na Polskę. Kopiec ten również zwany jest „ Babą”.

  • Barłogi – teren w północnej części wsi obejmujący lasy, pola i część przysiółka Kąty. Nazwa określa dawne ostoje niedźwiedzi.

  • Ciesęć – nazwa pól i lasów na północ od Księżej Góry. Tu w końcowym okresie powstania powstańcy mieli kryjówki.                   Nazwa dwojaka Ciesęć bądź Ciesnyć. Znaczenie wyrazy jest nie wyjaśnione.

  • Czerwonka – nazwa potoku wypływającego spod Księżej Góry. Potok ten zawdzięcza swoją nazwę zabarwionej przez rudy żelaza na rdzawo – czerwono wodzie.

  • Dębieśnica – nazwa rzeki powstałej z połączenia potoków Ryczówek i Czerwonki, oraz sąsiednich łąk. Wyraz ten określa dolinę, miejsca wilgotne, zarosłe drzewami.

  • Dubnica – nazwa pól w południowej - wschodniej części wsi. Nazwa pochodzi od prasłowiańskie słowo „ dauba”.                 Słowo to oznacza wąwóz.

  • Godawica – las i przysiółek Ryczówka w południowej części wsi. W 1534 roku kasztelan rabsztyński Seweryn Boner opisując swoje włości, wspomina Godawicę jako ich granicę. Nazwa wymawiana dwojako: Godawica i Głodawica. Znaczenie nazwy nie jest znane.

  • Kalisko – las w południowej części wsi. Nazwa podobnie jak Kalisz pochodzi od prasłowiańskiego, indoeuropejskiego wyrazu     „ Kal” – oznaczającego teren podmokły, bagnisty. Według przekazów w czasie Powstania Styczniowego mieli tu zatrzymać się powstańcy przy źródle powstańców ponoć natknął się szpieg. Prawdopodobnie był nim mieszkaniec Klucz. Powstańcy szpiega powiesili w pobliżu źródła. Dzisiaj nieopodal wyschniętego źródła i bajorka znajduje się kapliczka upamiętniająca tamto zajście. Ponoć o północy ma się tam ukazywać postać owego powieszonego szpiega.

  • Kąty – część wsi najdalej wysunięta na północ, zwana potocznie Kątem. Nazwa kojarzone jest z zaściankami. Być może mieszkała tu kiedyś szlachta zaściankowa. Najprawdopodobniej zamieszkiwali tu też zagrodnicy leśni zatrudnieni przy wyrębie lasów, smolarniach i kuźnicach Huciska, Żelazka, Śrubarni, po których prócz nazw nie ma śladu.

  • Kuczaba – skała swym kształtem przypominająca kamień młyński. Wyraz oznacza górny kamień młyński. Kuczaba jest synonimem słowa kurcaba, które oznacza „ zatykadło”.

  • Kierz – nazwa pól w południowo – wschodniej części wsi. Wyraz oznacza teren porośnięty krzewami.

  • Księża Góra – wzniesienie wysokie 462 m n.p.m. Nazwa powstała po nie istniejącym już klasztorze i pustelni zakony Kamedułów.

  • Osiek – teren położony niski, urodzajny.

  • Ruś – północne tereny wsi, lesiste, sąsiadujące z dużym kompleksem leśnym zwanym „ Ruską”. Według legendy nazwa Ruś          i Ruska nawiązują do walk księcia Władysława II syna Bolesława Krzywoustego o zjednoczenie ziem polskich rozbitych na dzielnice. Władysław II stoczył bitwę pod Pilicą, w której poniósł klęskę. Posiłkujące księcia wojska ruskie schroniły się w lasach położonych na południe od Pilicy, od których wzięły się nazwy: Ruska Góra, Las – Ruska, Ruś i Rusie Łąki.

  • Rusie Łąki – nazwa łąk w południowo – zachodniej części wsi, na których pasły się konie wojsk ruskich po klęsce Władysława II.

  • Paprzyska – nazwa pól przyjęta od dużej ilości kuropatw. Słowo paprzyska oznacza gniazdo kuropatwy.

  • Świniuszka – nazwa góry wysokiej 488 m n.p.m. Dawniej ze względu na siniejące u jej wierzchołka skały wapienne nazywana była „ Sinicą”. Podobno nazwę „ Siniczka” ma sąsiednia nieco niższa góra.

  • Sieniczka - nazwa lasu znajdującego się na południowy – wschód od Świniuszki. Nazwa oznacza miejsce cieniste.

  • Rząsawy – las w północno – wschodniej części terenów wsi. Nazwa pochodzi od wyrazy oznaczającego wiele różnych roślin.

  • Pozostałe nazwy pól, lasów, łąk, skał i wzniesień:

  • Bagna, Basztejka, Biały Mech, Borowa Górka, Bródek, Buczyna, Dołki, Diabla Stopa, Gościniec, Grabica, Granica, Grabówki, Grzybówki, Izbiska, Jodlina, Klimków Dół, Kosiary, Krech, Krze, Laski, Łysa Góra, Moczydła, Mokradła, Kamyk, Niwka, Ogrodziska, Osiec lub Osielec, Pańska Godawica, Pakulok, Poręba, Podosiec, Pasternik, Siedlec, Soślina, Sowi Dół, Sucha Góra, Stachurowa Góra, Struga, Sciegna, Turski Lasek, Wodąca, Wiorsta, Zastawie, Zapusty, Zrąb.